Enflasyona kiraz ayarı Vatan, 16.01.2012 Enflasyona kiraz ayarı Babacan’ın eleştirdiği enflasyon hesabında beklenen değişiklik yapıldı Başbakan Yardımcısı Ali Babacan’ın ‘Makro dengeleri kiraz mı belirleyecek?’ sözleriyle eleştirdiği enflasyon hesabında beklenen değişiklik yapıldı. TÜİK, enflasyonda mevsimlik gıdanın etkisini kontrol altına alacak yenilik gerçekleştirdi. Artık enflasyonda mevsimlik gıdada yazlık-kışlık sebze ve meyvenin zik-zak yaratmasına izin verilmeyecek. Böylece özellikle mevsim dönüşlerinde kiraz, erik gibi ürünlerin enflasyonu zıplatması önlenecek ANKARA-Geçen yıl boyunca hedeften belirgin şekilde sapma göstererek, çift haneli rakamlara çıkan enflasyon hesabına beklenen ‘kiraz ayarı’ geldi. Ekonomiden Sorumlu Başbakan Yardımcısı Ali Babacan’ın bir süre önce, “Makro dengeleri kiraz mı belirleyecek?” sözleriyle eleştirdiği enflasyon hesabında değişiklik yapıldı. TÜİK, mevcut hesaplama yönteminde ‘mevsimlik gıdanın etkisini kontrol altına alacak’ bir yeniliğe gitti. Artık enflasyonda mevsimlik gıdada yazlık kışlık sebze ve meyvenin zik-zak yaratmasına izin verilmeyecek. Böylece özellikle mevsim dönüşlerinde mevsimlik gıdanın enflasyonu zıplatması engellenecek. TÜİK Başkanı Birol Aydemir, söz konusu gelişmeyi ve enflasyon hesabındaki değişikliğin detaylarını Çarşamba günü düzenleyeceği toplantıyla kamuoyuna açıklayacak. TÜİK Başkanı Aydemir, VATAN’ın sorusuna verdiği yanıtta, “Sayın Babacan o sözlerinde haklıydı, biz de bu yönde değişiklik yaptık” dedi. Aydemir, mevcut enflasyon hesaplama yöntemini değiştirmediklerini ancak Babacan’ın verdiği ‘kiraz’ örneğinde olduğu gibi, enflasyon hesabında bir daha benzer sorunların yaşanmasını engelleyecek değişikliğe gittiklerini söyledi. Aydemir, şöyle konuştu:  “Mevcut enflasyon hesabını değiştirmiyoruz ancak bir kaç değişikliğe gidiyoruz. Bu değişikliklerin en önemlisi, Sayın Babacan’ın da ifade ettiği kiraz örneğiydi. Sayın Babacan o konuda son derece haklıydı. Biz de bunu düzeltecek bir değişiklik yaptık. Detaylarını Çarşamba günü açıklayacağız.” Başbakan Yardımcısı Ali Babacan, geçtiğimiz Haziran ayında katıldığı bir programda, “Kiraz ve erik mi Türkiye’de faizleri belirleyip makro dengeleri etkileyecek? TÜİK’in enflasyon hesaplama metodolojisini gözden geçirmesi gerek. TÜİK gereksiz heyecan yaşatmamalı” diye konuşmuştu. Babacan’ın, bu açıklamalarına Mayıs ayında kiraz ve erikte yaşanan yüzde 400 oranındaki artış neden olmuş, Babacan, enflasyon sepetinden kış meyveleri çıkıp, yaz meyveleri girerken ortaya çıkan farkın gözardı edildiğine vurgu yapmıştı. Babacan, bunun manşet enflasyona yansımaması gerektiğini söylemişti. Babacan’ın işaret ettiği ve 27 ülkeyi kapsayan Avrupa İstatistik Kurumu EuroStat’ın, bu durumlara önlem olarak ‘değişkenliği yüksek ürünler’ için farklı hesaplama yaptığına dikkat çekiliyor. Sepete yeni ürünler giriyor Her yıl enflasyon sepetini güncelleyen Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2012 için kullanacağı enflasyon sepetini de yeniledi. Bu kapsamda bazı ürünler sepetten çıkarken, bazı yeni ürünler de sepete eklendi. TÜİK Başkanı Birol Aydemir, sepete hangi ürünlerin girip, hangi ürünlerin çıkacağını kendisinin de bilmediğini, bununla ilgili birimlerin çalışmalarını bitirdikten sonra, kendisinin de Çarşamba sabahı öğreneceğini, bunu da kamuoyuna açıklayacağını söyledi. 2011 yılı boyunca kullanılacak 445 kalemden oluşan madde sepetindeki en ağırlıklı ilk 20 ürün “kira, taze sebzeler, ekmek, elektrik, otomobil, su, benzin, cep telefonu görüşme ücreti, et, taze meyveler, tüp, dolmuş ücreti, LPG, sigaralar, doğalgaz, kömür, mazot, beyaz peynir, lokantada yenenler ve deterjanlardan” oluştu. En az ağırlıklı son 20 ürün ise “faks, modem cihazı, telefon kart ücreti, PTT koli gönderme ücreti, tramvay ücreti, köprü geçiş ücreti, şans oyunu (10 Numara), pamuk, otoban geçiş ücreti, dikiş ipliği, ayakkabı tamiri, bankayla para havale ücreti, veteriner ücreti, pirinç unu, mektup gönderme ücreti, tiyatro, viski, ilk yardım aletleri, banliyö tren ücreti, kakaolu içecekler ve boş CD” oldu. ZIMPARALAMA BU YIL OLMAYACAK Kalkınma Bakanı Cevdet Yılmaz’ın geçtiğimiz Eylül ayında VATAN’a yaptığı açıklamada bahsettiği ‘smoothing sistemi’ne (zımparalama) bu yıl geçilmeyecek. Smoothing sistemi, enflasyon hesaplama sisteminin topyekün değişmesi ve bambaşka bir yönteme geçilmesi anlamına geliyor.  TÜİK Başkanı Birol Aydemir, VATAN’ın bu gelişmeyle ilgili sorusunu, “Smoothing sistemine bu yıl geçmeyeceğiz. Ancak çalışıyoruz. Mevcut hesaplamaları yaparken, o sistemle de hesaplayıp bakıyoruz, sistemin işleyişini izliyoruz” diye yanıtladı.